Slovenya’da siyasi tıkanıklık, aşırı sağcı lider Janez Jansa’nın parlamentoda başbakan seçilmesiyle sona erdi. Jansa’nın dış politikada köklü değişiklikler yapması bekleniyor.
Slovenya Parlamentosu, ülkedeki siyasi tıkanıklığı sona erdirerek aşırı sağcı lider Janez Jansa’yı başbakan seçti. 90 sandalyeli parlamentoda yapılan kapalı oylamada, Jansa 51 oya karşı 36 oyla onay alarak çoğunluğu sağladı. Bu gelişme, Slovenya’nın dış politikasında önemli değişikliklere yol açabileceği yönünde değerlendirmelere neden oldu.
Mart ayında gerçekleşen genel seçimlerde eski Başbakan Robert Golob liderliğindeki Özgürlük Hareketi’nin yeterli meclis çoğunluğuna ulaşamamasıyla başlayan siyasi tıkanıklık, Jansa’nın seçilmesiyle çözüldü. Dördüncü kez başbakanlık görevine gelen Sloven Demokrat Partisi (SDS) lideri Jansa’nın adaylığını, SDS milletvekillerinin yanı sıra Yeni Slovenya – Hristiyan Demokratlar (N.Si), Sloven Halk Partisi (SLS), Fokus ve Demokratlar Partisi de destekledi. Hükümette yer almayacak Resnica temsilcileri de koalisyona destek verdi.
Jansa’yı destekleyen beş partili merkez sağ koalisyonu, önceliklerini açıkladı. Bu öncelikler arasında şirketler ve hane halkı için vergi indirimleri, girişimlere ve hızlı büyüyen firmalara destek ve emeklilik sisteminin finansmanına katkı sağlayacak bir fon kurulması bulunuyor. Koalisyon ayrıca bürokrasiyi azaltma, yolsuzlukla mücadele ve yerel yönetimlere daha fazla yetki sözü verdi.
Başbakan adaylığının onaylanmasının ardından Janez Jansa, Slovenya Cumhurbaşkanı Natasa Pirc Musar ve yabancı liderlerden tebrik mesajları aldı. Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, Jansa’yı tebrik ederek ortak zorluklarla başa çıkmak için iş birliği yapmayı beklediğini belirtti. Avrupa Birliği Konseyi Başkanı Antonio Costa da Jansa’nın yeniden göreve gelmesini kutlayarak Avrupa Konseyi’nde birlikte çalışmayı sabırsızlıkla beklediğini ifade etti.
Janez Jansa’nın başbakan seçilmesiyle birlikte, eski Başbakan Robert Golob liderliğindeki Özgürlük Hareketi muhalefete geçti. Golob hükümeti döneminde Slovenya, 2024 yılında Filistin’i devlet olarak tanımış, 2025 yılında İsrail ile silah ticaretini yasaklamış ve İsrailli yerleşim bölgelerinden ithalatı durdurmuştu. Ayrıca bu yılki Eurovision Şarkı Yarışması’nda İsrail’i boykot eden ülkeler arasında yer almıştı.
İslamofobik çıkışlarıyla bilinen ve İsrail konusunda Golob’dan farklı bir politika benimseyen SDS lideri Jansa, daha önce yaptığı açıklamalarda Filistin’i tanıma kararını geri çekeceğini ve Slovenya’nın Tel Aviv’deki büyükelçiliğini Kudüs’e taşıyacağını belirtmişti. Bu açıklamalar, Jansa hükümetinin dış politikada önemli yön değişikliklerine gideceğinin sinyallerini veriyor.
