Bir işyerinde belirli bir süre çalışan bir kimsenin işveren tarafından işine son verilmesi ya da işçinin emeklilik dolayısıyla işi bırakması durumunda, işçiye çalıştığı süreye göre işyeri tarafından toplu ödenen paraya…
Bir işyerinde belirli bir süre çalışan bir kimsenin işveren tarafından işine son verilmesi ya da işçinin emeklilik dolayısıyla işi bırakması durumunda, işçiye çalıştığı süreye göre işyeri tarafından toplu ödenen paraya kıdem tazminatı denilir.
Hem işçiyi hem de işvereni yakından ilgilendiren kıdem tazminatı, İş Kanunu’na tabi olan bir işyerinde çalışan işçiler için uygulama alanı bulur. Bu durumda hem işçiler hem de işverenler açısından kıdem tazminatı hesaplama meselesi büyük bir önem arz eder. Kıdem tazminatı hesaplaması, genel anlamı ile 30 günlük brüt maaş ücretinin çalışılan yıl kadar ödenmesi durumudur.
İşçi ve işverenler açısından oldukça önemli bir konu olan kıdem tazminatı almanın belli başlı şartları bulunmaktadır. Bu şartlar İş Kanunu çerçevesinde belirlenmiştir:
– 4857 sayılı İş Kanunu’na göre işçi olmak: Bu kanuna göre, (yazılı veya sözlü) iş sözleşmesi ile bir işverenin işyerinde çalışan kişiye işçi denilir. İş Kanunu 14. maddede uyarıca aşağıda sıralanan iş meslek grupları içerisinde yer alan kimselerin yaptığı çalışma işçilik olarak sayılmaz. Bu nedenle de bu kimseler işçi sayılmadığı için kendilerine ödeme de yapılmaz.
· Deniz ve hava taşıma işinde çalışanlar,
· 50’den az (50 dahil) sayıda işçi çalıştıran tarım ve orman işlerinin yapıldığı işyerleri ve işletmelerde çalışanlar,
· Aile ekonomisi sınırları dahilinde kalan tarımla ilgili her çeşit yapı,
· Bir ailenin üyeleri ve 3. dereceye kadar (3’üncü derece dahil) hısımları arasında dışarıdan başka biri katılmayacak şekilde evlerde ve el sanatlarının yapıldığı işlerde çalışan kimseler,
· Ev hizmetlerinde çalışanlar,
· Çıraklar,
· Sporcular,
· Rehabilite edilenler,
· Esnaf ve Sanatkarlar Kanunu’nun 2’nci maddesindeki tarife uygun olarak 3 kişinin çalıştığı işyerlerinde çalışanlar,
– Bir yıl çalışma şartı: Kıdem tazminatına hak kazanabilmek için bir işçinin aynı işverenin işyeri veya diğer işyerlerinde en az 1 yıl sürekli çalışması gerekir.
– Haklı fesih şartı: İşçi ve işveren arasında mutlaka ister yazılı ister sözlü olsun belirsiz süreli iş sözleşmesi olmalıdır. Belirli süreli iş sözleşmesi bitiminde kıdem tazminatı olmaz. Fakat belirli iş sözleşmesi işveren tarafından sözleşme bitiminden önce haksız şekilde ya da işçi tarafından haklı şekilde feshedilirse kıdem tazminatı hakkı doğar.
Vergi iadesi, kesinti yapılarak devlete ödenen verginin tekrar ödeyen tarafa iade edilmesi işlemidir. Kıdem tazminatı vergi iadesi alabilmek için vergi dairesine başvuru yapılması gerekir. Bu başvuru İnteraktif Vergi Dairesi ya da Gelir İdaresi Başkanlığı web sitesi üzerinden kolay bir şekilde yapılabilir.
İnteraktif Vergi Dairesi’ne giriş yapıldıktan sonra “İşlemlerim” kısmında yer alan “İkale Sözleşmesi veya Karşılıklı Sonlandırma Sözleşmesi Kapsamında Gelir Vergisi İade Talebi” seçeneği tıklanır ve açılan ekran üzerinden gelir vergisi iade başvurusu yapılır.
