Gıda etiketlerinde okunabilirlik artırıldı, yanıltıcı görseller ve ifadeler yasaklandı. Yeni düzenlemelerle ‘köy ürünü’ algısı sınırlandırıldı, aroma ve içerik beyanları netleştirildi.
Gıda etiketlerinin okunabilirliğini artırmak, yanıltıcı görselleri ve ifadeleri engellemek amacıyla yeni düzenlemeler yürürlüğe girdi. Bu düzenlemeler, gıda okuryazarlığını destekleyerek tüketicilerin güvenilir gıdaya erişimini kolaylaştırmayı hedefliyor.
Piyasaya yeni sunulacak gıdaların kuralları ve gıda güvenilirliğinin sağlanmasına yönelik koşullar belirlendi. Avrupa Birliği’nin (AB) listesinde yer alan ve Türkiye’de kullanımı uygun görülen yeni gıda bileşenleri mevzuata dahil edildi. AB listesindeki 189 yeni gıda bileşeni bu kapsamda değerlendirilirken, 32 gıda GDO’lu mikroorganizma kullanımı, domuz kaynaklı olması veya böcek içermesi gibi nedenlerle kapsam dışı bırakıldı.
Gıdaların adı ve net miktarının tüketiciler tarafından kolayca görülebilecek bir yerde bulunması zorunlu hale getirildi. Alkol, şeker veya tatlandırıcı içeren ürünlerde bu bilgilerin diğerlerinden ayrı, açık ve belirgin şekilde belirtilmesi şartı getirildi.
Aroma verici kullanılarak üretilen ürünlerin etiketlerinde gerçek gıda görsellerinin kullanımı yasaklandı. Ürünün ‘aromalı’ olduğunun açıkça belirtilmesi zorunlu kılındı. Birbiriyle karıştırılabilecek gıdaların adında ve etiketinde, sahip olmadığı özelliklere atıfta bulunan ‘… tadında’, ‘… lezzeti’, ‘… keyfi’ gibi ifadelerin kullanımı engellendi.
Tereyağı aroması eklenmiş ayçiçeği yağı ve margarinlerde ‘tereyağı tadında’, ‘tereyağı lezzeti’, ‘tereyağı keyfi’ gibi ifadeler yasaklandı. Kokolin ürünlerinde ‘çikolata tadında’, ‘çikolata lezzeti’, ‘çikolata keyfi’ ve sütlü buz ürünlerinde ‘dondurma keyfi’, ‘dondurma lezzeti’ gibi kullanımlar da kısıtlandı. Zeytinyağı hariç bitkisel yağlarda zeytin veya zeytin ağacı görselleri ile ‘zeytinyağı tadında/lezzetinde’ gibi ifadeler de yasaklar arasına alındı.
Doğal aroma verici veya doğal renklendirici içeren, ancak başka aroma ve renklendirici içermeyen gıdalar için bu ifadelere ilişkin kullanım kuralları belirlendi. Yenilebilir buzlu ürün etiketlerinde, ürünün dondurma olduğu algısını oluşturacak ifadeler de yasaklandı.
‘Köy ürünü’ algısı oluşturabilecek marka ve ifadelerin kullanımına sınırlama getirildi. Kanatlı hayvan ürünlerinde, hayvanların yetiştirme metoduna uygun olmayan ve tüketiciyi yanıltabilecek görsellerin kullanımı engellendi.
İçeriğinde farklı bitkisel yağlarla tereyağı veya zeytinyağı bulunan ürünlerde, yalnızca bu bileşenler öne çıkarılarak ‘tereyağlı’ veya ‘zeytinyağlı’ şeklinde adlandırma yapılması yasaklandı. Toplu tüketim yerlerinde servis edilen veya satış yerlerinde paketlenerek sunulan gıdalarda, tüketicinin satın alma tercihini etkileyebilecek bileşenlerin açıkça belirtilmesi zorunlu oldu.
Birbirinin yerine kullanılabilen bileşenlerin gıdanın adıyla birlikte tüketicinin görebileceği şekilde sunulması kararlaştırıldı. Yer fıstığıyla üretilen baklavada yalnızca ‘fıstıklı’ yerine ‘yer fıstıklı’ ifadesinin kullanılması zorunlu hale getirildi.
Yurt içinde üretilen ürünlerde ithal algısı oluşturacak, ithal ürünlerde ise yurt içinde üretildiği izlenimi verecek marka, ifade ve görsellerin kullanımı yasaklandı. Gıdaların silah, kafatası, beyin, dudak ve göz gibi şekil veya görsellerle piyasaya sunulması engellendi.
İçeriğinde krema bulunmayan ürünlerde ‘krema’ ifadesi kullanılamayacak, bunun yerine ‘krema sos’ ifadesi yer alacak. Bitki çaylarında hazırlama yönteminin etiket üzerinde açıkça belirtilmesi zorunlu oldu. Menülerde ürün içerikleri ile enerji değerlerine ilişkin bilgilerin tüketicilere sunulması şartı da getirildi.
